Tự lo cho gia đình và hàng xóm, không đợi nhà nước
Bốn chữ cái trong mã kiểu là chữ đầu tên tiếng Anh của cực mà kiểu này nghiêng về ở mỗi trục · hai cực đều bình đẳng
Phân bố các kiểu
9,68%Tính đến ngày 5 tháng 8 năm 2026
Bốn trục này dựa trên những khung phân tích đã được xác lập trong chính trị họcXem cách đo
Phần mô tả bên dưới được viết cho người thuộc kiểu này.
Coi trọng thị trường, tăng trưởng và cạnh tranh tự do
Bạn tin rằng khi cá nhân và doanh nghiệp được tự do hoạt động, cả xã hội sẽ lớn mạnh. Bạn cho rằng cạnh tranh và thành quả phải được đền đáp xứng đáng, còn sự can thiệp của nhà nước chỉ nên giới hạn ở những chỗ thật sự cần thiết. Bạn mong một xã hội nơi mỗi người có sức tự đứng lên và thị trường luôn tràn đầy sức sống.
Coi trọng chủ quyền, bản sắc và lợi ích của đất nước mình
Bạn nghĩ đến lợi ích và bản sắc của đất nước mình trước tiên. Bạn cho rằng bảo vệ chủ quyền và an ninh của đất nước phải được đặt trước các yêu cầu của cộng đồng quốc tế, và bạn trân quý những gì đã được gìn giữ từ lâu. Bạn mong đất nước mình bước ra thế giới mà vẫn giữ vững những gì là của mình.
Coi trọng tự do, quyền cá nhân và việc kiềm chế quyền lực nhà nước
Bạn xem tự do và quyền của cá nhân là ranh giới mà nhà nước không được tùy tiện vượt qua. Bạn cho rằng tự do ngôn luận, tự do hội họp và đời sống riêng tư phải được bảo vệ, còn quyền lực thì phải luôn được giám sát và kiềm chế. Bạn mong một xã hội nơi sự đa dạng và quyền tự chủ của mỗi người có đủ không gian để phát triển.
Coi trọng truyền thống, ổn định và những tập quán đã được kiểm chứng
Bạn coi trọng những giá trị và tập quán đã được thời gian kiểm chứng. Bạn chuộng con đường từng bước, ổn định hơn là thay đổi đột ngột, và trân trọng truyền thống cùng niềm tự hào của cộng đồng. Bạn mong một xã hội giữ gìn những gì đã được kiểm chứng và từ tốn tiến về phía trước.
Góc giải trí: thử đặt tư liệu về các nhân vật có thật lên 4 trục — không phải cách phân loại học thuật đâu nhé
Xuất thân từ một gia đình bình dân ở tỉnh lẻ, chỉ bằng thực lực ông vươn tới chức vụ cao nhất của La Mã, bảo vệ tài sản tư hữu và lợi ích của nền cộng hòa — và trước nền cai trị độc đoán, ông đứng lên gìn giữ tự do cùng truyền thống của tổ tiên.
Photo: Carole Raddato, 2016 · CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons · adapted: duotone, adaptation shared under the same licence
Ông gỡ bỏ thế độc quyền thương mại của chế độ thuộc địa để mở cảng cho tàu thuyền muôn nước, đặt nền độc lập của các dân tộc mình trên mọi toan tính của ngoại bang; ông phá bỏ những hầm ngục tra tấn của Tòa án dị giáo, rồi tự rời bỏ quyền lực thay vì để tham vọng châm ngòi nội chiến — sống đến cuối đời theo kỷ luật khắc khổ của người lính: bổn phận, trật tự và danh dự.
Painting: Anonymous, c. 1828 · Public domain · Wikimedia Commons
Một xã hội nơi ai bỏ ra bao nhiêu thì nhận về bấy nhiêu — như thế mới là công bằng. Nơi người ta có thể tự đứng trên đôi chân của mình và tự mở lấy đường đi mà không phải nhờ vả ai, và nơi nhà nước không tùy tiện đặt tay lên cuộc đời của một con người. Và cũng là một xã hội nơi những người từng tốt với mình, nơi chốn mình lớn lên và những ân tình cũ không bị lãng quên.
Đằng sau những mong muốn ấy là một nguyên tắc: nghiêm với luật lệ, ấm với con người. Vì thế, lập trường này tin vào việc mỗi người tự đứng vững và chăm lo cho những người bên cạnh bằng tình cảm, hơn là việc nhà nước ra tay san sẻ mọi thứ. Nhưng có một sự giằng co: nó cho rằng ai nấy nên tự gánh phần của mình, ấy vậy mà nó lại không thể cứ thế bước qua một hoàn cảnh khốn khó ngay trước mắt — nên nó luôn phải đứng giữa nguyên tắc và tình người.
Cấp tiến ở 1 trong bốn trục, bảo thủ ở 3 trục — mỗi trục có thể nghiêng theo hướng riêng.
Cách phân chia cấp tiến–bảo thủ chỉ mang tính tham khảo, dựa trên định nghĩa các trục của bài trắc nghiệm này.
